معرفی کتاب چین: مرد کوچک با گام‌های بزرگ‌

کتاب چین: مرد کوچک با گام‌های بزرگ‌ اثر دیوید اس. جی. گودمن چهارمین جلد از مجموعه پنج جلدی «پیشگامان نوسازی آسیا»، سیاست‌های چین و روسای دولت چین و همچنین سرگذشت دنگ شیائوپینگ، سیاست‌مدار و رهبر چینی را مورد بررسی قرار داده است.

این مجموعه مشتمل بر پنج کتاب است درباره تاثیر رهبری سیاسی بر اقتصاد کشورهای کره جنوبی، سنگاپور، تایوان، چین و مالزی. مهم‌ترین شاخص در انتخاب این کتاب‌ها، پرداختن مولفانشان به هر دو سوی منفی و مثبت رهبری این پنج‌ تن بوده تا زشت و زیبای زمامداری آن‌ها همزمان در معرض قضاوت خواننده قرار گیرد. ترتیب بخش‌ها نیز با توجه به زمان آغاز زمامداری آن‌هاست. وجه مشترک رهبران این کشورها، تاکیدشان بر عملگرایی و پرهیزشان از ایدئولوژی است. نتیجه این تاکید و پرهیز، میدان یافتن نخبگان و متخصصانی بود که ظرف سه دهه، پنج کشور عقب مانده را در ردیف اقتصادهای پیشرفته جهان قرار دادند. پس از جنگ جهانی دوم با تضعیف نظام‌های مستقر، کمونیسم کشورها را یکی پس از دیگری یا به‌ کل می‌بلعید یا به‌ نوعی درگیر خود می‌کرد؛ چه آن‌جا که دچار جنگ‌های چریکی می‌شد، و چه آن‌جا که کمونیست‌ها با روش‌های دموکراتیک قدرت را نشانه کرده بودند. هنوز جنگ پایان نیافته بود که غرب از پیشروی کمونیستی به هراس افتاد و پس از پایان آن، این اپیدمی ایدئولوژیک به کابوسی برای جهان لیبرال‌-دموکرات تبدیل شد. نتیجه این حساسیت فزاینده در دو مسیر کاملا محسوس بود: اول، در عرصه سیاست خارجی و کمک به کشورهای جنگ‌ زده یا عقب‌ مانده جهت پیشگیری از گسترش تمایلات کمونیستی یا دخالت مستقیم در برخی از کشورها. و دوم، در عرصه دانشگاهی و شکل‌گیری رشته مطالعات توسعه. گرچه مطالعات توسعه در ظاهر رشته‌ دانشگاهی نوظهوری همچون سایر رشته‌ها یا گرایشات علوم سیاسی و اقتصاد بود، اما به واقع از دل آن باید پژوهش‌هایی جهت شناخت جوامع عقب‌ مانده و راهبردهایی برای هدایت سیاست خارجی و کمک‌ها بیرون می‌آمد. چنانکه یکی از پیشگامان و شناخته‌ شده‌ترین پژوهشگران مطالعات توسعه، یعنی والت روستو، در مقام مشاور ارشد، به دولت ایالات‌ متحده دعوت شد تا هم‌قطارانش نیز پس از او راه کاخ سفید را بیاموزند. چنین بود که مطالعات توسعه سریعا از مرحله توصیفی صرف خارج شده و به مرحله تجویز رسید.

دیوید اس. جی. گودمن (David S. G. Goodman) استاد سیاست چینی که در دانشگاه منچستر (سیاست و تاریخ مدرن) دانشگاه پکن (اقتصاد) و مدرسه مطالعات شرقی و آفریقایی (زبان چینی و سیاست چینی) تحصیل کرده در کتاب چین: مرد کوچک با گام‌های بزرگ (Deng Xiaoping and the Chinese revolution) به زندگی دنگ شیائوپینگ پرداخته است.

برخلاف بسیاری از رهبران حزب کمونیست چین، سال‌های جوانی دنگ شیائوپینگ با مسافرت سپری شد. او با هدف کار و تحصیلات سیچوان را به مقصد فرانسه ترک کرد و پیش از آنکه به چین بازگردد و در فعالیت‌های جریان اصلی حزب کمونیست چین شرکت کند به مسکو رفت. این سال‌ها هم برای دنگ و هم برای حزب کمونیست چین ایام بی‌ثبات و متزلزلی بود. دو مورد از پیوندهای دوستی و معاشرت‌هایی که در آن زمان ایجاد کرد، نه‌ تنها در همان دوران، بلکه بعدها و پس از طی مدارج ترقی در حیطه کاری‌اش، اهمیت خود را نشان دادند. در اوایل دهه ۱۹۲۰ در فرانسه و یک‌ بار دیگر در چین و همچنین در چندین مورد در اواخر دهه ۱۹۲۰ و اوایل ۱۹۲۰ با چو ان‌لای کار کرد؛ در اوایل دهه ۱۹۳۰ در سوویت جیانگشی ابتدا پیوند نزدیکی با مائو تسه‌تونگ برقرار کرد. در همین مقطع و پیش از سال ۱۹۳۷، زندگی کاری دنگ چه از لحاظ سیاسی و چه فردی وضعیت چندان مساعدی نداشت. او در ۱۹۳۱ بابت شیوه مدیریت ارتش سرخ هفتم مورد انتقاد قرار گرفت و در ۱۹۳۳ توسط حزب متبوعش تنبیه و تنزل رتبه داده شد.

در بخشی از کتاب چین: مرد کوچک با گام‌های بزرگ‌ می‌خوانیم:

دنگ شیائوپینگ از همان ابتدا تاکید داشت که بخش مهمی از مردود شمردن انقلاب فرهنگی باید اعاده حیثیت کامل قربانیانش مانند خود دنگ باشد. این فرایند در سال ۱۹۷۹ ادامه یافت و جمعی از متحدان سابق دنگ – از جمله بو ییبو، پنگ ژن و یانگ شانگ‌کون – و چندین تن دیگر با بازگردانده شدن به کمیته مرکزی اعاده حیثیت شدند. در همین حال پنگ ژن دوباره به مقام پیشینش منصوب شد و ژائو ژیانگ برای نخستین‌ بار در اداره سیاسی حزب مشغول به کار شد. در فوریه ۱۹۸۰ گذشته و سابقه لیو شائوچی محترم شمرده شد و چهار عضو اداره سیاسی که از رویکرد «دو هرآنچه» هوا گوفنگ حمایت کرده بودند، برکنار شدند. با تمام این تفاسیر، این برخوردها پاکسازی محسوب نمی‌شد. همسو با تاکید مکرر دنگ بر دموکراسی درون‌حزبی، این برخوردها در حد تنزل مقام و رتبه بود: نه زندگی و نه معاش افراد تهدید نمی‌شد.

در میانه سال ۱۹۸۰ ژائو ژیانگ به‌ عنوان نخست وزیر جایگزین هوا شد؛ در پایان همین سال محاکمه باند چهار نفره و همدستان در قید حیات لین بیائو آغاز شد، هرچند که نتایج آن قابل پیش‌بینی بود. هوا از صدارت حزب کناره‌گیری کرد و پس از آنکه دنگ به علت سن بالایش (آن زمان ۷۶ ساله بود) پذیرش این منصب را رد کرد، هو یائوبانگ در این سمت قرار گرفت. دنگ هرچند صدارت حزب را نپذیرفت، اما با کرسی ریاست کمیته نظامی حزب موافقت کرد. هدف دنگ به طور قطع بنا نهادن سبک جدیدی از سیاست بود، اگرچه احتمالا از نظر خود، او این نه رویکردی جدید، که بازگشت به سبک سیاسی پیشین حزب بود. دنگ در راستای اجرای سبک سیاسی جدیدش، حتی قائم‌مقامی صدارت حزب را پس از کناره‌گیری هوا گوفنگ به وی پیشنهاد داد، هرچند که وی پاسخ منفی داد. دنگ حتی در برخورد با مخاطبین بزرگ‌تر نیز مصمم به پایه‌ریزی سبک جدیدی از رهبری بود.

فهرست مطالب

درباره مجموعه پیشگامان نوسازی آسیا

مقدمه

فصل ۱: خدمت نظامی

فصل ۲: امور حزب و رهبری آن

فصل ۳: بازسازی و مائو

فصل ۴: مدرن‌سازی و مناقشه

فصل ۵: بنیان‌های اصلاحات

فصل ۶: واکنش، اصلاح مجدد و بازنشستگی

برچسب ها

تمامی حقوق مطالب برای فصلنامه علوم زمین محفوظ است و هرگونه کپی برداری بدون ذکر منبع ممنوع می باشد.