معرفی کتاب نظریه‌های رفتار اطلاعاتی

کتاب نظریه‌های رفتار اطلاعاتی حاوی مقاله‌های معتبری دربارۀ فرانظریه‌ها، نظریه‌ها و الگوهای رفتار اطلاعاتی است. ما عقیده داریم که این اثر یک راهنمای مرجع فوری مفید در زمینۀ چارچوب‌های مفهومی متناسب با پژوهش‌های رفتار اطلاعاتی برای پژوهشگران، دانشجویان و دست‌اندرکاران رفتار اطلاعاتی است.

کتاب نظریه‌های رفتار اطلاعاتی حاوی ۷۲ مقاله از ۸۵ دانشمند از ۱۰ کشور جهان است. این اثر راهنمای مفیدی در زمینۀ چارچوب‌های مفهومی مناسب با پژوهش‌های رفتار اطلاعاتی است و برای پژوهشگران و دانشجویان تحصیلات تکمیلی بسیار مناسب است.

کرن فیشر (Karen E Fisher)، ساندا اردلز (Sanda Erdelez) و لین مک کچنی (Lynne McKechnie) در مقاله‌های این اثر دامنۀ وسیعی از موضوع‌ها از جمله مسائل روانشناختی و اجتماعی مرتبط با رفتار انسانی در رابطه با منابع و مجراهای اطلاعاتی از قبیل نیاز به اطلاعات، جستجوی اطلاعات، کسب اطلاعات، استفاده از اطلاعات و ارائه اطلاعات به دیگران را آموزش می‌دهند.

کتاب نظریه‌های رفتار اطلاعاتی (Theories of information behavior) به دلیل در بر داشتن و طرح تعداد بسیار زیادی از نظریه‌های مربوط به رفتار اطلاعاتی توسط طیف وسیعی از دانشمندان، زمینه بسیار مناسبی را برای بهره‌وری خوانندگان و پژوهشگران حوزه کتابداری و اطلاع‌رسانی پدید آورده است.

در دهه‌های اخیر دانشمندان از واژه‌های بسیاری برای اشاره به جنبه‌های متنوع رفتار اطلاعاتی استفاده کرده‌اند. آشفتگی فعالیت نظری در اواسط و اواخر دهه ۱۹۹۰ با پیدایش اجماع درباره نام این رشته فرعی در درون حوزه علم کتابداری و اطلاع‌رسانی همزمان بود. در اولین کتاب درسی جامع در زمینه رفتار اطلاعاتی، کیس می‌نویسد که رفتار اطلاعاتی “واژه‌ای است که زمان آن فرا رسیده است” زیرا این واژه “حاوی طیف وسیع‌تری از پدیده‌های مربوط به اطلاعات است، که بسیاری از آن‌ها «در حال دریافت توجه تازه‌ای» هستند”. در حالی که برخی پژوهشگران “رفتار اطلاعاتی” را به طور محدود تنها برای اشاره به فعالیت‌های جستجوی اطلاعات به کار می‌برند، اکثر پژوهشگران از معنای گسترده‌تر ویلسون پیروی می‌کنند که رفتار اطلاعاتی را عبارت از «مجموعه رفتار انسانی در ارتباط با منابع و مجراهای اطلاعاتی، از جمله اطلاع‌جویی و استفاده از اطلاعات به صورت فعال و غیرفعال» می‌داند. پتیگرو و همکاران بر مبنای تعریف فوق، رفتار اطلاعاتی را چنین تعریف کردند: «چگونگی نیاز، جستجو، ارائه و استفاده مردم از اطلاعات در بافت‌های مختلف». بر اساس این تعاریف، منظور ما از رفتار اطلاعاتی در این کتاب، در بر گیرنده این مفهوم است که مردم در بافت‌های مختلف چگونه به اطلاعات نیاز دارند، آن را جستجو، مدیریت و ارائه کرده و مورد استفاده قرار می‌دهند.

فهرست مطالب

پیشگفتار متن فارسی

پیشگفتار متن انگلیسی

فصل ۱: مقدمه‌ای بر فرا نظریه‌ها، نظریه‌ها و الگوها

مقدمه

تعاریف

مثالی از کاربرد این اصطلاحات

منابع فرانظریه‌ها

تقابل بین رویکردهای قانون نگر و فردنگر

فرانظریه‌ها در علوم کتابداری و اطلاع‌رسانی

خلاصه و نتایج

سپاسگزاری

فصل ۲: تأثیر روش شناسی بر نظریه روش شناسی معنابخشی به عنوان یک نمونه

فصل ۳: تکامل تدریجی الگوسازی رفتار اطلاعاتی الگوی ویلسون

۱: بار عاطفی

۲: وضعیت ناهمگون دانش

۳: اطلاعات آرشیوی

۴: شناخت اجتماعی بندورا

۵: دانه چینی

۶: شش مهارت بزرگ سواد اطلاعاتی

۷: تورق چنگ

۸: فقر اطلاعاتی چتمن

۹: زندگی سه بُعدی چتمن

۱۰: اعتبار شناختی

۱۱: تحلیل کار شناختی

۱۲: تنگنای کنش جمعی

۱۳: کنش ارتباطی

۱۴: گروه‌های عملگرا

۱۵: الگوهای فرهنگی هال و هافستید

۱۶: “معنابخشی” دروین

۱۷: نظریۀ اشاعه

۱۸: رویکرد تحلیلی دامنه در فعالیت‌های اطلاعاتی محققین

۱۹: نظریۀ بوم شناختی رفتار اطلاعاتی انسان

۲۰: استنباط، به عنوان اطلاع‌یابی در سطح خرد

۲۱: مدل رفتار اطلاع‌یابی الیس

۲۲: اطلاع‌یابی در زندگی روزمره

۲۳: تهدید وجهه

۲۴: نظریۀ جریان

۲۵: مدل عمومی اطلاع‌یابی حرفه‌ای‌ها

۲۶: پرس و جوی تحمیلی

۲۷: اکتساب و اشتراک اطلاعات

۲۸: فعالیت‌های اطلاعاتی در وظایف کاری

۲۹: رویارویی اطلاعاتی

۳۰: زمینه‌های اطلاعاتی

۳۱: افق‌های اطلاعاتی

۳۲: مقاصد اطلاعاتی

۳۳: تبادل اطلاعات

۳۴: قوم نگاری سازمانی (IE)

۳۵: چارچوب یکپارچه برای اطلاع یابی و بازیابی تعاملی اطلاعات

۳۶: گنجینه‌های تفسیری

۳۷: مدل اطلاع یابی کریکلاس

۳۸: فرآیند جستجوی اطلاعات کوهلثاو

۳۹: اضطراب کتابخانه

۴۰: نظارت و کم اثر کردن

۴۱: عوامل انگیزشی طراحی رابط

۴۲: دروازه‌بانی شبکه

۴۳: اطلاع‌یابی غیرخطی

۴۴: جستجوی بهینه

۴۵: معنابخشی سازمانی وکاربرد اطلاعات

۴۶: فرضیۀ PAIN

۴۷: دیدگاه‌هایی پیرامون فعالیت‌هایی که در آن‌ها رفتارهای اطلاعاتی تثبیت می‌شوند

۴۸: پدیده نگاری

۴۹: رفتار زندگی روزانه

۵۰: اصل کمترین کوشش

۵۱: حرفه‌ها و هویت‌های شغلی

۵۲: تغییر بنیادی

۵۳: نظریۀ واکنش خواننده

۵۴: اجماع و آواهای ناهماهنگ

۵۵: اهمیت اوقات فراغت

۵۶: کاوش در شبکۀ جهان کوچک

۵۷: نظریۀ سرمایۀ اجتماعی نان لین

۵۸: نظرگاه ساختارگرایی اجتماعی در مورد عملیات اطلاعاتی

۵۹: تعیین موقعیت اجتماعی

۶۰: نظریۀ اجتماعی شناختی کاربرانی که در زمینه‌ها یا حوزه‌هایی ویژه قرار گرفته‌اند

۶۱: قدرت پیوندهای ضعیف

۶۲: خشونت نمادین

۶۳: محیط‌های کاربری اطلاعات تیلور

۶۴: پرسش – مذاکره تیلور

۶۵: الگوی فرانظری تغییر رفتار سلامتی

۶۶: طرح حساس به ارزش

۶۷: قلمروی رشد مجاور ویگوتسکی

۶۸: رفتارهای اطلاعاتی وبی کارگران سازمانی

۶۹: اشتیاق به رجوع

۷۰: روش‌های زنان برای شناخت و کسب اطلاعات

۷۱: فرآیندهای بازیابی و اطلاع یابی وظایف شغلی

۷۲: اطلاع‌یابی در وب جهان گستر

برچسب ها

تمامی حقوق مطالب برای فصلنامه علوم زمین محفوظ است و هرگونه کپی برداری بدون ذکر منبع ممنوع می باشد.